Muzeum w Zelowie

Parafia we współpracy z Instytutem Historii PAN, Uniwersytetem Warszawskim, Ministerstwem Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwem Spraw Zagranicznych Republiki Czeskiej i Fundacją EXULANT tworzy Muzeum w Zelowie - Ośrodek Dokumentacji Dziejów Braci Czeskich.

  

Muzeum ma zamiar zbierać, konserwować, przechowywać oraz eksponować wszelkie ślady kultury duchowej i materialnej, zaś Ośrodek ma na celu zbieranie dokumentacji do historii dziejów Braci Czeskich. Dokumentacja ta obejmować ma wszelkiego rodzaju przekazy: fotografie, fotokopie, kserokopie, mikrofilmy, taśmy magnetofonowe oraz inne nośniki obrazu i dźwięku.

Największym atutem i bazą dla tego przedsięwzięcia jest, w znacznej już mierze, specjalnie dla potrzeb muzealnych wyremontowane i przystosowane, poddasze kościoła ewangelicko-reformowanego w Zelowie, a także jego zakrystia, która przystosowana została dla potrzeb archiwum i pracowni archiwalnej oraz biblioteki. Wszystkie dotychczas wykonane przedsięwzięcia remontowo-budowlane i konserwatorskie prowadzone były pod nadzorem służb konserwatorskich dawnego województwa piotrkowskiego w konsultacji ze specjalistami wielu dziedzin min. architektem, konstruktorem, a także specjalistą do spraw pożarniczych, mykologiem, muzeologiem Sprawy merytoryczne prowadzone są przy współpracy z najwybitniejszymi badaczami dziejów braci czeskich i ewangelicyzmu min. Z Instytutu Historii Polskiej Akademii Nauk, Uniwersytetu warszawskiego oraz uniwersytetów w Łodzi i Wrocławiu, a także Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie.

Obecna działalność muzealna skoncentrowana jest przede wszystkim na organizacji i utrwalaniu podstaw merytorycznych, organizowaniu wystaw okresowych i stałych oraz na publikowaniu dotychczasowych badań nad interesującymi nas tematami. W ramach działalności Muzeum i Ośrodka parafia pragnie podejmować interdyscyplinarne i wielokierunkowe działania, które dokumentowane będą w kilku planowanych zeszytach muzealnych. Młodzież szkolna naszego regionu często uczestniczy w lekcjach muzealnych. Pomaga to rozbudzić wśród młodzieży zainteresowanie historią, dziejami miasta i regionu. Lekcje te są możliwością zapoznania się z ideałami czeskiej i polskiej reformacji.

 

Prosimy o powierzanie i składanie w Domu Zborowym pamiątek, które w przyszłości będą mogły być eksponatami muzealnymi.

Zapewniamy właściwe przechowywanie, archiwizację, należyte zachowanie dla potomnych.

 

W kościele ewangelicko - reformowanym w Zelowie zachował się zespół kartuszy trumiennych związanych pierwotnie z ceremoniałem pogrzebowym. Do lat powojennych zawieszone były na ścianach zakrystii kościoła, Ogółem zachowały się 64 kartusze trumienne. Najstarszy z nich pochodzi z 1841 r., a najmłodszy z 1964 r. Kartusze podczas wystawienia trumny w kościele nabite były na jeden z krótszych boków trumny, a po zakończeniu uroczystości pogrzebowych, zawieszane były w kościele. W swoim pierwotnym przeznaczeniu były one użyte do identyfikacji zmarłego i oczywiście ozdoby trumny. Wtórnej, pamiątkowej funkcji, nabrały z chwilą zawieszenia w zakrystii. Napisy na kartuszach mogą być interesującym materiałem pomocniczym dla badań genealogicznych. Sytuacja w Zelowie jest w tej mierze idealna, gdyż zachowały się prawie w komplecie parafialne księgi metrykalne, będące podstawowym źródłem dla badań tego rodzaju. Wszystkie metalowe kartusze trumienne wykonane z są blachy żelaznej, sztancowane i wycinane. Istnieje również grupa kartuszy wykonanych z kartonu, ale tłoczonych tą samą matrycą, która użyta została do tłoczenia blachy. Tła, napisy i ornamenty malowane są farbami olejnymi. Podobne kartusze zachowały się w wielu miejscowościach Polski, jednak nigdzie w aż tak dużym zespole.

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Dz. U. Nr 73 z dnia 27.06.1994r. poz. 324 ustawy o stosunku Państwa

do Kościoła Ewangelicko-Reformowanego w R.P. z dn. 3.05.1994r.

NIP 769-15-76-484 / Regon 590338874 / NKP 33214

Konto (z dop. Muzeum) BS o/Zelów 40 8965 1018 2002 0070 0144 0001